آفتهایی که کشاورزان باید در فصل پاییز بشناسند و کنترل کنند
پاییز برای کشاورزان فصلی دوچهره است؛ از یک طرف پایان برداشت تابستانی و آغاز کشتهای جدید، و از طرف دیگر شروع فعالیت نسل جدید آفات و بیماریها.
در این فصل، بسیاری از آفات در تلاشاند تا برای زمستان پناهگاه پیدا کنند یا تخمگذاری کنند تا نسل بعدیشان را تضمین نمایند.

اگه برای آفات پاییزی کشاورزی نیاز به سم داری کلیک کن
🌾 ۱. آفات مزارع غلات؛ دشمنان خاموش گندم و جو
🪳 شته روسی گندم (Diuraphis noxia)
یکی از مهمترین آفات گندم در مناطق سردسیر است که در پاییز با خنک شدن هوا فعال میشود. این شتهها شیره گیاه را میمکند، برگها را به رنگ زرد یا بنفش در میآورند و باعث پیچیدگی آنها میشوند.
اگر کنترل نشود، در طول زمستان روی گندمهای خودرو باقی میماند و با شروع بهار جمعیتش چند برابر میشود.
راهکار مدیریت:
-
حذف گندمهای خودرو و بقایای مزرعه پس از برداشت
-
استفاده از بذر مقاوم و کشت زودتر از موعد سرمای پاییز
-
در صورت طغیان، مشورت با کارشناس برای سمپاشی هدفمند
————————————————————————————————————————-
🦟 زنجرک ناقل ویروس کوتولگی زرد جو
زنجرکها ناقلان ویروس خطرناک کوتولگی زرد هستند که در پاییز بهسرعت تکثیر میشوند. خسارت ویروسی معمولاً در بهار آشکار میشود، اما ریشهی آن از پاییز است.
راهکار:
حذف علفهای هرز اطراف مزارع و رعایت تناوب زراعی.
🥒 ۲. آفات سبزی و صیفی؛ کابوس گلخانهها در هوای خنک
🦋 سفیدبالک گلخانهای (Bemisia tabaci)
در پاییز، دمای معتدل و رطوبت بالا باعث افزایش جمعیت سفیدبالکها میشود. این آفت با مکیدن شیره گیاه، انتقال ویروس و ترشح عسلک، خسارت سنگینی به خیار، گوجهفرنگی و بادمجان میزند.
مدیریت:
-
نصب کارتهای زرد چسبنده برای ردیابی
-
استفاده از توری ضدحشره در ورودیها
-
کنترل بیولوژیک با زنبور Encarsia formosa
-
در صورت طغیان، استفاده از سموم انتخابی با دوره کارنس کوتاه

🐛 کرم میوهخوار گوجهفرنگی (Helicoverpa armigera)
این آفت چندنسلی است و تا اواخر پاییز در مناطق گرمتر فعال میماند. لاروهایش به میوهها نفوذ کرده و باعث پوسیدگی میشوند.
پیشگیری:
حذف میوههای آلوده و شخم پاییزه برای نابودی شفیرهها.
🍎 ۳. آفات باغات؛ آمادهسازی درختان برای خواب زمستانی
🐛 کرم سیب (Cydia pomonella)
اگر در پاییز لاروهای کرم سیب کنترل نشوند، در شکافهای تنه و زیر پوست درخت زمستانگذرانی میکنند.
روش کنترل کرم سیب:
جمعآوری میوههای باقیمانده، پوستگیری تنهها و استفاده از کمربند مقوایی برای تلهگذاری.
——————————————————————————————————————————–
🪶 شپشک سانژوزه و کنه قرمز اروپایی
در پاییز، این آفات روی شاخهها و جوانهها باقی میمانند و در زمستان فعال نیستند، اما تخمهایشان در بهار فعال میشود.
راهکار:
روغنپاشی زمستانه در اواخر پاییز برای خفهکردن تخمها و پورهها.
——————————————————————————————————————————-
🪲 کرم خراط (Zeuzera pyrina)
درختان گردو، سیب و توت بیشترین آسیب را از این آفت میبینند. لاروها داخل شاخه نفوذ میکنند و باعث خشک شدن تدریجی درخت میشوند.
مدیریت کرم خراط:
بریدن شاخههای آلوده و از بین بردن لاروها در محل نفوذ.
🌱 ۴. آفات خاکزی؛ دشمنان پنهان ریشهها
🪱 کرم سفید ریشه (Polyphylla spp.)
لارو این آفت در خاک زندگی میکند و ریشه گیاهان را میجود. در پاییز هنوز فعال است و میتواند به نهالها آسیب جدی بزند.
روش کنترل کرم سفید ریشه:
شخم عمیق پاییزه و استفاده از کود دامی پوسیده برای جذب دشمنان طبیعی لارو.
———————————————————————————————————————–
🪱 کرم مفتولی (Agriotes spp.)
در خاکهای مرطوب و سرد پاییز فعالیت بیشتری دارد.
مدیریت:
تناوب با گیاهان غیرمیزبان (مثل حبوبات) و استفاده از طعمههای آلی برای ردیابی.
🌾 ۵. راهکارهای طلایی برای مدیریت آفات پاییزی کشاورزی
-
بازدید میدانی مستمر: بررسی دقیق برگها، ساقهها و ریشهها پیش از شروع زمستان.
-
تناوب زراعی: کاشت متناوب غلات، حبوبات و صیفیجات برای شکستن چرخه زندگی آفات.
-
مدیریت بقایای گیاهی: سوزاندن یا شخم بقایا، چون پناهگاه اصلی آفات هستند.
-
کوددهی اصولی: گیاه قویتر در برابر حمله آفات مقاومت بیشتری دارد.
-
مشاوره با کارشناسان حفظ نباتات: قبل از هرگونه سمپاشی، بررسی علمی و انتخاب ماده مناسب.
🔚 نتیجهگیری
پاییز، فصل پایان کار نیست؛ فصل آمادهسازی زمین برای سال آینده است. کشاورزی که در پاییز بهموقع آفات را شناسایی و کنترل کند، در بهار محصول سالمتر و پر بازدهتری خواهد داشت. مدیریت علمی و آگاهانه در این فصل نه تنها هزینهها را کاهش میدهد، بلکه محیط زیست و سلامت انسان را هم حفظ میکند.
به یاد داشته باشیم: در پاییز، پیشگیری از آفات ارزشمندتر از هر نوع مبارزه شیمیایی در بهار است.
